|
|
|
 Μορφές - Τύποι Άγχους >
Φοβικές Διαταραχές (Φοβίες)
Φοβικές Διαταραχές (Φοβίες) |
|
|
|
|
Είναι οι συχνότερες αγχώδεις διαταραχές, προσβάλλοντας το 10% του γενικού πληθυσμού. Εισβάλλουν, συνήθως, από την παιδική ηλικία (ζωοφοβία) έως και την πρώιμη ενήλικη ζωή (αγοραφοβία, κλειστοφοβία) και είναι συχνότερες στις γυναίκες (2:1 σε σχέση με τους άνδρες).
Χαρακτηρίζονται από έντονο και υπερβολικό φόβο, ο οποίος συνδέεται με την παρουσία ή την πρόβλεψη της παρουσίας ενός συγκεκριμένου αντικειμένου, κατάστασης ή συνθήκης (ζώα, ύψη, ενέσεις κλπ.). Ο ασθενής αναγνωρίζει ότι τα φοβογόνα αντικείμενα, συνθήκες και καταστάσεις δε συνιστούν πραγματικό κίνδυνο ? απειλή και αποτιμά ότι οι αντιδράσεις του είναι παράλογες και υπερβολικές.
Στην κλινική εικόνα δεσπόζει το έντονο άγχος που εκλύεται όταν το άτομο εκτεθεί στη φοβογόνο κατάσταση, που συχνά προσλαμβάνει τα χαρακτηριστικά κρίσεων πανικού (ταχυκαρδία, εφίδρωση, τρόμος κλπ.). Ακόμη και η εκτίμηση, πρόβλεψη ή η πιθανότητα έκθεσης στη φοβογόνο συνθήκη επάγει έντονο άγχος και δυσφορία (άγχος αναμονής) και ο ασθενής, προκειμένου να παρακάμψει το δυσάρεστο και βασανιστικό συναίσθημα, αναπτύσσει συνειδητά και συστηματικά συμπεριφορές αποφυγής, οι οποίες όμως ενισχύουν, συντηρούν, ανεφοδιάζουν και ευοδώνουν την εγκύστωση της φοβικής διαταραχής.
Οι ασθενείς, για να ανακουφιστούν ή να τιθασεύσουν το άγχος που τους κατακλύζει, καταφεύγουν στην χρήση αλκοόλ και άλλων ψυχοδραστικών ουσιών και στο 30% περίπου εμφανίζουν καταθλιπτικά συμπτώματα.
Οι φοβίες κατηγοριοποιούνται, με κριτήριο το φοβογόνο αντικείμενο ή κατάσταση, στις Ειδικές Φοβίες (ζωοφοβίες, φοβίες στοιχείων της φύσεως, φοβίες αίματος, τραυματισμού και ενέσεων, υψοφοβίες, ακροφοβίες, κλειστοφοβίες), την Κοινωνική Φοβία και την Αγοραφοβία.
Στην Κοινωνική Φοβία ο ασθενής κυριεύεται από έντονο φόβο όταν πρόκειται να συναναστραφεί άγνωστα πρόσωπα ή να ενεργήσει κοινωνικά μπροστά σε «κοινό», διότι προβλέπει - εκτιμά ότι θα συμπεριφερθεί με τέτοιον τρόπο που οι άλλοι θα τον επικρίνουν, θα τον στηλιτεύσουν, εν τέλει θα ταπεινωθεί ή θα νιώσει αμήχανα. Οι ασθενείς αποφεύγουν να φάνε, να μιλήσουν μπροστά σε άλλους και να είναι το "επίκεντρο" κοινωνικών εκδηλώσεων.
Στην αγοραφοβία εκλύεται έντονο άγχος και δυσφορία, όταν ο ασθενής εκτίθεται σε συνθήκες ή καταστάσεις από όπου η διαφυγή δεν θα είναι εύκολη, θα τον φέρει σε δύσκολη θέση ή δεν θα υπάρχει η δυνατότητα να του προσφερθεί βοήθεια εάν τη χρειασθεί.
Ο ασθενής αποφεύγει την πολυκοσμία, τους πολυσύχναστους δρόμους και τα καταστήματα, τα μέσα μαζικής μεταφοράς, τις υπόγειες διαβάσεις κ.λ.π. Στις σοβαρές περιπτώσεις επιμένει να συνοδεύεται κάθε φορά που βγαίνει από το σπίτι του. Η αγοραφοβία πολύ συχνά συνυπάρχει με τη διαταραχή πανικού.
Τα καλύτερα θεραπευτικά αποτελέσματα για την αντιμετώπιση των φοβικών διαταραχών έχουν προκύψει από το συνδυασμό της φαρμακοθεραπείας (αντικαταθλιπτικά και βενζοδιαζεπίνες) και της ψυχοθεραπείας (γνωσιακή - συμπεριφορική). |
|
|
|
|
|
 |
|
|
|
|
|
